إِنَّا مَكَّنَّا لَهُ فِي الْأَرْضِ وَآتَيْنَاهُ مِن كُلِّ شَيْءٍ سَبَبًا 84 الكهف

سخنگوی کمیسیون برنامه‌وبودجه تأکید کرد:

1393/10/21

مدیریت بهره‌وری و کاهش هزینه‌ها در بودجه ۹۴ تحقق مدیریت جهادی است

مهمان غلامرضا کاتب

سخنگوی کمیسیون برنامه‌وبودجه مجلس شورای اسلامی

سبب: در حال حاضر در فصل بودجه قرار داریم و نمایندگان مجلس شورای اسلامی در حال بررسی سند مالی یک سال کشور هستند. این در حالی است که شرایط اقتصادی کشور در وضعیت ویژه‌ای قرار دارد چرا که لابی کشورهای غربی با برخی کشورهای تولیدکننده نفت مثل عربستان، موجب افت شدید بهای نفت خام شده است که تأثیرات مستقیمی بر اقتصاد کشورهای نفتی از جمله ایران خواهد داشت. با این حال چند سالی است که بحث اقتصاد مقاومتی و کاهش وابستگی به نفت از سوی دلسوزان نظام مطرح می‌شود اما متأسفانه هنوز اقدام چندانی در این زمینه از سوی مسئولان برداشته نشده است. در چنین شرایطی تدوین بودجه سالیانه کشور می‌تواند با در نظر گرفتن شرایط اقتصادی دنیا و بهای نفت،‌ ساز و کارهای مقابله با بحران‌های اقتصادی را در نظر بگیرد تا چرخ تولید و اقتصاد کشور بر مدار توسعه و پیشرفت قرار گیرد.

غلامرضا کاتب، سخنگوی کمیسیون برنامه‌وبودجه و عضو کمیسیون آیین‌نامه داخلی مجلس در گفت‌وگو با «سبب» به تشریح وضعیت لایحه بودجه ۹۴ و چگونگی ارتباط آن با مدیریت جهادی که در سال ۹۴ مدنظر رهبری بوده است پرداخت. وی معتقد است که در حال حاضر با توجه به کاهش قیمت نفت، بودجه ۹۴ غیر واقعی است و اگر بتوانیم بحث کاهش درآمد نفت را واقعی‌تر و منطقی‌تر کنیم، موفق خواهیم بود. همچنین نماینده گرمسار در خانه ملت تأکید دارد که باید تکلیف بنگاه‌های اقتصادی در حال واگذاری را هرچه زودتر روشن کرده و از این وضعیت بلاتکلیفی خارج کنیم. چون هرچه بنگاه‌های دولتی در بلاتکلیفی بمانند، زیان ده خواهند بود و دلیلی ندارد به بهانه اجرای اصل ۴۴ (خصوصی‌سازی) بنگاه‌های اقتصادی را بلاتکلیف رها کنیم.

آنچه در زیر می‌خوانید مشروح این گفت‌وگو است.

 

*با توجه به اینکه امسال به نام «اقتصاد و فرهنگ با عزم ملی و مدیریت جهادی» نام‌گذاری شده است، در زمینه اقتصاد می‌توان گفت که بودجه، اصلی‌ترین سند مالی سالانه کشور است و در حال حاضر لایحه بودجه سال ۹۴ در دستور کار نمایندگان قرار دارد، به نظر شما نگاه مدیریت جهادی در این حوزه چگونه می‌تواند حاکم شود؟

آنچه که می‌تواند ما را به این تفکر نزدیک کند تا به آن هدف دست یابیم، بحث صرفه‌جویی در هزینه‌ها و مدیریت عرضه و تقاضا است که باید در دستور کار دولت قرار گیرد تا به این واسطه بتواند در بودجه ۹۴ مدیریت بهره‌وری و کاهش هزینه‌ها را عملی کند لذا در این صورت یقیناً می‌توانیم به مدیریت جهادی مدنظر رهبری دست پیدا کنیم.

 

*در این وضعیت مدیریت جهادی به چه معناست؟

 مدیریت جهادی به معنا و مفهوم واقعی این است که بتوانیم اقتصاد کشور را پویا کنیم. یکی از راه‌های پویایی و رونق اقتصادی کشور، چابک کردن دولت و کاهش هزینه‌های دولت و واگذاری امور تصدی‌گری به خود مردم است. اگر این اتفاق در بودجه ۹۴ بیفتد، به این تفکر و نگاه ارزشمند دست پیدا می‌کنیم و گر نه همچنان در شعار می‌مانیم و هرگز نمی‌توانیم این شعار را عملیاتی کنیم.

 

 * با توجه به کاهش قیمت نفت، امروز کشور به چگونه بودجه‌ای نیازمند است؟

 اگر بخواهیم وابستگی به نفت را در بودجه کاهش دهیم، باید به تولید خصوصاً در کشاورزی و صنعت توجه ویژه داشته باشیم. اگر بتوانیم به تولید به طور ویژه توجه کنیم، راهکاری است که می‌تواند ما را به اهداف اصلی‌مان که همان اقتصاد مقاومتی است برساند و یقیناً اقتصاد مقاومتی که نگاه بودجه ۹۴ هم باید به واسطه آن شکل بگیرد، می‌تواند ما را یاری کند.

 

*به نظر شما در تخصیص منابع در بودجه ۹۴، کدام حوزه‌ها باید در اولویت قرار بگیرند و به کدام بخش باید توجه بیشتری شود؟

همان‌طور که گفتم توجه به تولید بخش کشاورزی باید در اولویت باشد، چرا که تولید در بخش کشاورزی می‌تواند اشتغال ایجاد کند و همچنین می‌تواند راهگشا باشد و از وابستگی‌ها ما را رها کند.

 

*برخی معتقدند یکی از شاخص‌های مدیریت جهادی این است که با کمترین هزینه، بیشترین کارها انجام شود، آیا چنین مسئله‌ای در حال حاضر امکان‌پذیر است؟

بله. اگر بخواهیم نگاه بخشی و منطقه‌ای را در کشور کاهش دهیم و نگاه‌ها را ملی کنیم باید کشور به سمت رقابتی شدن در تولید برود یعنی بین تولیدکنندگان فضای رقابتی ایجاد شود، مثلاً هر تولیدکننده‌ای که با کیفیت بهتری تولید کند، از او خرید کنیم، این امر رقابت در بین تولیدکنندگان داخلی را تقویت می‌کند و این رقابت، باعث می‌شود که هزینه‌های کشور کاهش یابد. وقتی هزینه‌های کشور کم شود، به نوعی مدیریت جهادی مدنظر مقام معظم رهبری هم محقق می‌شود.

بحث صرفه‌جویی در هزینه‌ها و مدیریت عرضه و تقاضا باید در دستور کار دولت قرار گیرد تا به این واسطه بتواند در بودجه ۹۴ مدیریت بهره‌وری و کاهش هزینه‌ها را عملی کند لذا در این صورت یقیناً می‌توانیم به مدیریت جهادی مدنظر رهبری دست پیدا کنیم

 

*در حال حاضر فکر می‌کنید در کدام بخش‌ها می‌توانیم با وجود کمبود اعتبارات، به شیوه‌ای جهادی عمل کنیم تا خلأ اعتبارات کمتر حس شود و از سوی دیگر برنامه‌های کشور زمین نماند؟

باید عمر پروژه‌های عمرانی را کاهش دهیم و این پروژه‌ها را اولویت‌بندی کنیم. هرچه بتوانیم بخش خصوصی را تقویت کنیم و نگاه دولت را به بخش خصوصی مثبت کنیم، می‌تواند راهگشا باشد. مثلاً تقویت نگاه دولت به بانک‌ها. البته بانک‌ها نباید فقط به دنبال منافع خودشان باشند. باید بتوانیم سرمایه در گردش بسیاری از مؤسسات و بنگاه‌های اقتصادی را تأمین کنیم و با این کار در بین بانک‌ها رقابت ایجاد کنیم. الآن در سیستم بانکی، نگاه این است که درآمدزایی داشته باشیم. نگاه بانک‌ها به سمت افزایش تولید نیست، در حالی که افزایش تولید است که می‌تواند کشور را نجات دهد.

 

*یکی از نقدهایی که در گذشته به لوایح بودجه وارد می‌شد، این بود که رقم‌های بودجه واقعی نیست، این مسئله چه پیامدهایی دارد؟

نگه‌داشتن بنگاه اقتصادی در وضعیت بلاتکلیفی در کشوری که اقتصاد آن آسیب جدی دیده است، کار منطقی نیست؛ معنا ندارد به بهانه اجرای اصل ۴۴(خصوصی‌سازی) همه بنگاه‌های اقتصادی کشور را بلاتکلیف رها کنیم

 اگر بودجه واقعی نباشد سه پیامد عمده دارد. موجب می‌شود هزینه‌ها بیش از واقعیت بسته شود و وقتی هزینه‌ها بیش از واقعیت بسته شود، درآمد تحقق پیدا نمی‌کند و باعث می‌شود که کسری بودجه به وجود بیاید. وقتی که کسری بودجه به وجود آمد، خود به خود باعث افزایش تورم می‌شود و این امر هم که طبیعی است، در اقتصاد کشور بیشترین صدمه را خواهد زد؛ بنابراین ما اگر بتوانیم بودجه‌ای را واقعی پیش‌بینی کنیم، هزینه‌ها را متناسب با واقعیت برآورد می‌کنیم. مثل هزینه‌ها و دخل‌وخرج خانه است و اگر ما صد هزار تومان درآمد داشته باشیم، به میزان همان صد هزار تومان خرج می‌کنیم و اگر دو میلیون توان داشته باشیم هم به اندازه همان دو میلیون تومان برای خرج و هزینه برنامه‌ریزی خواهیم کرد. باید پیش‌بینی ما به گونه‌ای باشد که به اندازه درآمد واقعی‌مان هزینه کنیم.

 

*آیا در بودجه ۹۴ این موضوع غیرواقعی بودن بودجه دیده می‌شود؟ یا منطبق بر واقعیات بسته شده است؟

اگر بتوانیم بحث کاهش درآمد نفت را واقعی‌تر و منطقی‌تر کنیم، موفق خواهیم بود. با کاهش قیمت نفت الآن درآمدهای ما واقعی نیست. مجلس هنوز بودجه را تصویب نکرده است و پیش‌بینی می‌کند که قیمت نفت با ۷۲ دلار زیاد است و قطعاً کاهش می‌یابد. اگر بتوانیم قیمت دلار را منطقی ببندیم و کاهش دهیم، به نظرم می‌توان هزینه‌ها را واقعی کرد. در شرایط فعلی، درآمدها واقعی نیست.

 

*مثلاً تا چه قیمتی ببندیم؟

متناسب با کاهش قیمت نفت. چون در زمانی که دولت بودجه را پیشنهاد داده بود، نفت روی رقم ۷۵ دلار بود و الآن به شدت کاهش پیدا کرده و به ۵۰ دلار رسیده است. گذشت زمان نشان می‌دهد که قیمت نفت کاهش داشته و ما نیز متناسب با شرایط زمان باید عمل کنیم.

 

* پیشنهادتان برای بودجه سال ۹۴ در زمینه تحقق رویکرد جهادی در حوزه اقتصاد چیست؟

در بحث رویکرد اقتصادی باید سازمان‌هایی که درآمد را تولید می‌کنند، مثل سازمان مالیات‌ها تلاش کنند تا بتوانیم بیشترین درآمد را داشته باشیم. همچنین باید تکلیف بنگاه‌های اقتصادی درحال واگذاری را هرچه زودتر روشن کرده و از این وضعیت بلاتکلیفی خارج کنیم. چون هرچه بنگاه‌های دولتی در بلاتکلیفی بمانند، زیان‌ده خواهند بود و این زیان دهی بنگاه‌ها، بزرگ‌ترین ضربه و آسیب را به اقتصاد کشور می‌زند. قانونی که امسال تصویب کردیم، این است که تا پایان تیرماه هر سال، معاونت راهبردی و برنامه‌ریزی، به هیئت دولت گزارش دهد و بنگاه‌هایی را که در مرحله واگذاری قرار دارند را اعلام کند، یا آن‌ها را واگذار کند و یا اگر نمی‌تواند، آن‌ها را منحل کند. چراکه شرکت زیان‌ده به نفع دولت نیست. حتی می‌تواند آن‌ها را از لیست واگذاری‌ها خارج کند. به هر حال نگه‌داشتن بنگاه اقتصادی در وضعیت بلاتکلیفی در کشوری که اقتصاد آن آسیب جدی دیده است، کار منطقی نیست. معنا ندارد به بهانه اجرای اصل ۴۴(خصوصی‌سازی) همه بنگاه‌های اقتصادی کشور را بلاتکلیف رها کنیم.

 

تعداد دیدگاه ها0